PARK PRIRODE "GOLIJA" - značjni deo očuvane prirode i zdrave životne sredine.

Golija je najviša planina jugozapadne Srbije (Jankov kamen 1833 m.n.v), pruža se u dužini od 32 km u obliku položenog latiničnog slova "s". Po lepoti i raznovrsnosti pejzaža, kao i očuvanosti izvornih prirodnih i kulturnih vrednosti. Planina Golija okružena je planinama:
• na severu planinom Jelicom,
• na istoku Kopaonikom, Čemernim i Radočelom,
• na zapadu Javorom,
• a na jugu Zlatarom, Jadovnikom i visoravni Pešter.
Područje same Golije ograničeno je dolinom Ibra na istoku, Raške i Ljutske reke na jugu, Moravice na zapadu i srednjim delom doline Studenice na severu i severo-istoku. Odlikuje se bogastvom vode i raznovrsnim živim svetom.
Goliju krasi prostranstvo šumskog pokrivača. Naročito su zastupljenje bukove šume. Neki delovi ovih šuma imaju karakter prašume.
Golija je sada naša najšumovitija planina, sa najvećim i najboljim šumskim kompleksima. Njene južne padine obrasle su prostranim livadama i pašnjacima. U smrčevim šumama očuvale su se tresave kao specifični i osetljivi ekosistemi.
Područje planine Golija i Radočelo stavljeno je pod zaštitu kao Park prirode pod imenom "Golija" (površine 75.183 ha) i svrstano je u I kategoriju zaštite kao prirodno dobro od izuzetnog značaja Uredbom Vlade Republike Srbije ( "Službeni glasnik RS", broj 45/2001. godine).
Park prirode sa svojim prirodnim i stvorenim vrednostima zadovoljio je u potpunosti kriterijume za nominovanje Parka prirode "Golija" za Rezervat biosfere po programu MAB-a (Program "Čovek i biosfera "), tako da je deo Parka prirode "Golija" odlukom Komisije UNESCO-a, oktobra 2001. godine proglašen za Rezervat biosfere "Golija-Studenica" (površine 53.804 ha).

Zaštićeno prirodno dobro Golija je planinska regija koja u svojim granicama obuhvata planinu Goliju, Radočelo i vrlo mali deo prostora planine Čemernog. Predeo je izbrazdan dubokim rečnim dolinama, između kojih su uzvišenja različitog oblika i veličine. Slivovi reka Moravice i Studenice sa svojim mnogobrojnim pritokama su glavni nosioci geomorfoloških procesa i oblika reljefa. Područje Golije odlikuje refugijalni karakter staništa što je omogućilo opstanak tercijalne flore. Golija zajedno sa planinom Tarom predstavlja refugijum tercijalne flore u Srbiji i značajna je kao centar genetske, specijske i ekosistemske raznovrsnosti na Balkanu i u Evropi. Floristički biodiverzitet Golije gradi oko 900 taksona biljnog sveta, od toga 729 vrsta vaskularnih gljiva, 40 vrsta mahovine, 117 vrsta i varijeteta algi. Poseban značaj u flori imaju endemične i reliktne vrste, kao i vrste koje su postale ugrožene. Među očuvanim prirodnim retkostima izdvaja se reliktna i endemična drvenasta vrsta planinskog javora (Acer heldreichi), koji je sinonim za floru Golije. U Srbiji se najlepše i najočuvanije zajednice sa gustim populacijama planinskog javora nalaze na Goliji. Pored javora, poseban floristički značaj ima zelenika (Ilex aquiifolium), kao i endemične vrste: Allysum markgrafi, Allysum jancheni, Pancicia serbica, Viola elegantula i Verascum adamovicii. Vrste Pančićeva bedrenica (Pancicia serbica) i Adamovićeva majčina dušica (Thymus adamovici) imaju obeležje lokalnog endemita i vrste su od međunarodnog značaja za očuvanje biodiverziteta. Botanički značajna područja na Goliji čine očuvane lišćarske i lišćarsko-četinarske šume prašumskog tipa, kao i šume četinara, posebno subalpijske smrče

Na Goliji je do sada zabeleženo 45 vrsta ptica koje spadaju u grupu prirodnih retkosti i registrovano je oko 90 vrsta kandidata za Crvenu knjigu ptica Srbije, što sve ukazuje na veliki značaj ornitofaune Golije kao budućeg rezervata biosfere za očuvanje biodiverziteta ptica.

Kulturno istorijske vrednosti Golije karakteriše brojno prisustvo i tragovi kulturno istorijskog nasleđa na celom području, kao što su: spomenici kulture od izuzetnog značaja: Manastir Studenica, Kraljevo, Brezova (XII vek) i Manastir Gradac, Raška (XIII vek); spomenici kulture od velikog značaja: Crkva Sv. Aleksija, Kraljevo, Milići (XVII vek); Crkva Sv. Đorđa, Kraljčevo, Vrh (XII vek); Crkva Sv. Bogorodice, Kraljevo, Dolac (XV vek); Crkva Sv. Nikole, Kraljevo, Reka, Palež (XIV vek); Gornja isposnica, Kraljevo, Savovo (XIII vek); Manstir Kovilje (crkva Sv. Arhangela i Sv. Nikole) iz XVII veka i Crkva Sv. Preobraženja, Ivanjica, Pridvorica iz XII veka; spomenici kulture-kulturna dobra (proglašena, nekategorisana); spomenici kulture - evidentirani; ostala kulturna dobra (proglašena, nakategorisana); spomenici kulture-evidentirani; ostala kulturna dobra i spomeničko nasleđe u okolini Parka prirode Golija.